Het ontkrachten van de mythe van Mentor: hij was een watje

Het ontkrachten van de mythe van Mentor: hij was een watje

11 november 2022
Veerle Seymus
Veerle Seymus
  • Odysseus, koning van Ithaca, ging vechten in de Trojaanse oorlog en liet zijn vrouw Penelope en zijn zoontje Telemachus thuis achter. Hij benoemde zijn oude vriend Mentor tot voogd over zijn zoon en het koninklijk huis. Mentor moest Telemachus beschermen en alles leren over het leven.

    Helaas vertrouwde Odysseus op de verkeerde man. In plaats van te dienen als beschermer, zorgde Mentor voor een complete ravage, waardoor het huishouden van Odysseus in verval raakte. Telemachus werd onzeker, besluiteloos en zijn vermogen om zijn geboorterecht op te eisen werd betwijfeld.

    Gelukkig voor Odysseus bemoeiden de goden zich graag met het leven van gewone stervelingen en de godin van de wijsheid, Athena, kwam tussenbeide. Zij verscheen aan de jonge Telemachus in verschillende gedaanten, waaronder de menselijke vorm van Mentor, om hem advies en aanmoediging te geven. Athena verhoogde zijn gevoel van eigenwaarde, was zijn rolmodel, bepleitte en tradt voor hem op, en spoorde hem aan autonomie te ontwikkelen. Het was dus niet Mentor die Telemachus leiding gaf, maar de Griekse godin van de wijsheid, Athena.

    De moderne versie van het Homerische heldendicht Illias beeldt mentoren af als heilig, zelfopofferend en bijna bovenmenselijk in hun vermogen om hun leerlingen te veranderen. Homerus portretteert Mentor echter als een oude dwaas en een publiek lachertje.

    Een ingrijpende herschrijving van de oorspronkelijke mythe van Athene's rol als Mentor heeft het woord mentor de moderne betekenis gegeven. François Fénelon, de leermeester van Louis XIV's kleinzoon, construeerde het mentor-archetype in zijn boek 'De avonturen van Telemachus, zoon van Ulysses'. Deze 18e-eeuwse internationale bestseller verhaalt over de reizen van Telemachus en zijn mentor, die de ware held van de roman is met zijn boodschap van wereldvrede, eenvoud en broederschap der mensen. Vleierij in koninklijke kringen leidde ertoe dat tutoren mentoren werden genoemd. De term 'mentor' werd gemeengoed in de decennia na dit boek, en dat is de ECHTE oorsprong van het woord mentor.

  • Achter elke sterke man staat een nog sterkere vrouw

De uitdagingen van een manager

Managers

  • zijn niet of onvoldoende opgeleid in deze rol

    en

    • hebben geen zelfvertrouwen
    • weten niet hoe ze van collega tot baas moeten evolueren
    • moeten wennen aan hoe een leider delegeert en opvolgt
    • moeten de status van (technisch) expert loslaten
    • kunnen geen constructieve feedback geven of accepteren
    • voelen druk om te presteren als manager
    • hebben moeite met het opbouwen van relaties
    • willen door iedereen aardig gevonden worden of willen net de 'boze baas' zijn
    • spelen de held
    • ...
  • hebben het moeilijk

    en

    • blijven te veel betrokken bij de uitvoering
    • stellen moeilijk prioriteiten
    • kunnen niet delegeren
    • zijn bang voor conflictsituaties
    • kunnen niet loskoppelen van hun team
    • denken onvoldoende strategisch
    • kunnen zich niet verplaatsen in het management
    • missen duidelijke communicatievaardigheden
    • zijn niet zelfbewust
    • vermijden moeilijke gesprekken
    • missen politieke antennes
    • ...
  • kunnen meer

    en

    • moeten mentaal voorbereid zijn op hun rol als opvolger
    • moeten in staat zijn leiding te geven bij grote veranderingen
    • moeten leren emotioneel veerkrachtig en beheerst te zijn
    • moeten leren om snel belangrijke beslissingen te nemen zonder over alle informatie te beschikken
    • moeten overtuigend kunnen overkomen
    • moeten leren hoe ze hun eigen personal brand kunnen creëren
    • moeten leren het goede voorbeeld te geven
    • moeten op vertrouwen leiden, niet op angst
    • moeten meer empathie ontwikkelen
    • ...
Ambits Insights

Ambits Insights

Onze nieuwsbrief over leiderschapsontwikkeling door business mentoring.